Lê Trung Đình (1857 – 1885)

Chí sĩ yêu nước chống Pháp, hiệu Long Cang, sinh năm 1857 (Có tài liệu chép ông sinh 1863, có lẽ 1857 hợp lý hơn ), mất năm 1885, quê làng Phú Nhơn (nay là huyện lỵ Sơn Tịnh), tỉnh Quảng Ngãi. Thân sinh ông là Lê Trung Lượng, đỗ Cử nhân, làm Tri huyện Nam Ðàn (Nghệ An), có công khai khẩn lập 12 xã, ấp, được nhân dân tôn làm phước hiền.

Là con nhà khoa bảng, học giỏi nhưng do tính tình khí khái ngang tàng, mãi đến năm 26 tuổi, Lê Trung Ðình mới đỗ Cử nhân. Ông không ra làm quan mà cùng với Nguyễn Tự Tân, Vũ Hội, Nguyễn Bá Loan, Nguyễn Tấn Kỳ… dốc sức xây dựng hương binh và chiến khu Tuyền Tung (Bình Sơn). Ông được cử làm chánh quản hương binh. Ông cùng Nguyễn Bá Loan được Nguyễn Duy Cung – tham biện Sơn phòng Nghĩa-Ðịnh bí mật phái ra Huế gặp Tôn Thất Thuyết (cầm đầu phe chủ chiến) để nhận lệnh tổ chức lực lượng và kế hoạch chuẩn bị chống Pháp. Ngày 5.7.1885, kinh thành Huế thất thủ, vua Hàm Nghi xuất bôn, hạ chiếu Cần vương.

 mo-le-trung-dinh

Ngày 1.6 năm Ất dậu (tức 13.7.1885), sau khi nhận được chiếu Cần vương, Lê Trung Ðình, Nguyễn Tự Tân, Nguyễn Bá Loan, Nguyền Tấn Kỳ… kéo hương binh về tỉnh thành đòi cấp khí giới và lương thực để chống Pháp, nhưng quyền Bố chánh Lê Duy Thụy và quyền án sát Nguyễn Văn Dụ từ chối. Ngay đêm ấy, Lê Trung Ðình, Nguyên Tự Tân với 3.000 nghĩa quân từ núi Tuyền Tung kéo về, làm lễ tế cờ ở bãi sông Trà Khúc (trước đền Văn Thánh) rồi vượt sông đánh chiếm tỉnh thành. Phối hợp với quân nội ứng, nghĩa quân đã nhanh chóng chiếm được thành, bắt quan lại, thu ấn kiếm, tịch thu vũ khí, tổ chức phòng thủ và phát động phong trào Cần vương trong cả tỉnh, sẵn sàng chống Pháp xâm lược.

Nghĩa quân làm chủ được tỉnh thành 4 ngày thì bị Nguyễn Thân – nguyên thành viên của nghĩa hội – phản bội. Y đánh lừa nghĩa quân mở cửa thành rồi bất ngờ tấn công. Nguyễn Tự Tân hy sinh tại chỗ. Lê Trung Ðình bị bắt. Nguyễn Thân ra sức dụ dỗ Lê Trung Ðình đầu hàng, nhưng không lay chuyển nổi ý chí của ông. Cuối cùng, Lê Trung Ðình bị xử chém ở phía bắc thành Quảng Ngãi vào ngày 1.6 năm ất dậu (23.7.1885).

Trước khi hy sinh. Lê Trung Ðình ứng tác bài thơ tuyệt mệnh “Lâm hình thời tác” như sau:

Kim nhật lung trung điểu

Minh triêu trở thượng ngư

Thử thân hà túc tích

Xã tắc ái kỳ khu

Tạm dịch: 

Nay là chim trong lồng

Mai đã cá trên thớt

Thân này tiếc gì đâu

Gian nan tình đất nước

( Hoàng Tạo dịch)

(Theo Quảng Ngãi, Ðất nước – Con người – Văn hóa)

 

Gửi phản hồi

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: